Sporządzenie testamentu pozwala nam na rozrządzenie majątkiem na wypadek śmierci według własnego uznania. Dzięki niemu możemy określić, kto i w jakim zakresie ma odziedziczyć nasz majątek. Testament sporządzony w formie aktu notarialnego ma szczególną moc dowodową, co czyni go dokumentem najbardziej wiarygodnym w porównaniu z testamentami sporządzonymi w innych formach. Zdolność do sporządzenia testamentu, jak i jego odwołania ma osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych, czyli co do zasady osoba pełnoletnia oraz osoba nieubezwłasnowolniona.

Testament u notariusza – jakie dokumenty przygotować?

Do sporządzenia testamentu należy przygotować:  

• dokument tożsamości osoby sporządzającej testament
• dane osoby powoływanej w testamencie (imię, nazwisko, PESEL lub data i miejsce urodzenia), ewentualnie inne dane podmiotu niebędącego osobą fizyczną
• ewentualne informacje dotyczące przedmiotu zapis, np. numer księgi wieczystej dla nieruchomości, nr konta bankowego

Testament może zawierać różne postanowienia. Przede wszystkim możliwe jest powołanie do spadku jednej lub kilku osób do całości lub części majątku. Oprócz podstawowego rozporządzenia spadkiem, testament w formie aktu notarialnego może zawierać:

• zapis zwykły, czyli zobowiązanie spadkobiercy do spełnienia określonego świadczenia majątkowego na rzecz oznaczonej osoby
• zapis windykacyjny, polegający na tym, że wskazana osoba nabywa określony przedmiot zapisu (na przykład nieruchomość) z chwilą śmierci spadkodawcy
• polecenie, czyli obowiązek wykonania lub zaniechania konkretnego działania (w odróżnieniu od zapisu, polecenie nie czyni żadnej osoby wierzycielem, a jego wykonanie zależy od dobrej woli spadkobiercy)
• powołanie wykonawcy testamentu, który będzie odpowiedzialny za realizację postanowień zawartych w testamencie
• wydziedziczenie dzieci, małżonka lub rodziców – jeżeli spadkodawca uzna, że osoby te nie są godne dziedziczenia, co pozbawia wskazane osoby prawa do zachowku (przyczyna wydziedziczenia musi zostać wskazana i odpowiednio uzasadniona w testamencie)
• postanawianie, że przedmioty nabyte tytułem testamentu przez osoby małoletnie nie będą objęte zarządem sprawowanym przez rodziców, a do czasu uzyskania przez nich pełnoletności zarząd taki sprawowany będzie przez inną osobę.

Testator może w każdej chwili zmienić testament. Ma on możliwość odwołania testamentu w całości lub w części albo przez sporządzenie nowego testamentu albo zawarcie w nim wyraźnego oświadczenia o odwołaniu poprzedniego testamentu.

Ile kosztuje testament u notariusza?

Koszty testamentu notarialnego reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004 r. w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej (https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20240001566/O/D20241566.pdf) zgodnie z którym maksymalna stawka za sporządzenie testamentu wynosi 50 zł, przy czym w przypadku testamentu zawierającego zapis zwykły, polecenie lub pozbawienie uprawnionego prawa do zachowku kwota ta wynosi 150 zł, zaś w przypadku testamentu zawierającego zapis windykacyjny – 200 zł. Koszt odwołania testamentu to 30 zł.

Warto pamiętać, że testament można bezpłatnie zarejestrować w Notarialnym Rejestrze Testamentów (z możliwością cofnięcia zgody na rejestrację w dowolnym momencie i wykreślenia testamentu z rejestru). Zasady przetwarzania zgromadzonych w Rejestrze danych i realizacji praw testatora dostępne są na stronie internetowej https://rejestry-notarialne.pl/ .